100 MİLYON LİRANIN ÜZERİNDEKİ KREDİ TALEPLERİNDE BAĞIMSIZ DENETİM ZORUNLULUĞU

100 MİLYON LİRANIN ÜZERİNDEKİ KREDİ TALEPLERİNDE BAĞIMSIZ DENETİM ZORUNLULUĞU
100 MİLYON LİRANIN ÜZERİNDEKİ KREDİ TALEPLERİNDE BAĞIMSIZ DENETİM ZORUNLULUĞU

100 MİLYON LİRANIN ÜZERİNDEKİ KREDİ TALEPLERİNDE BAĞIMSIZ DENETİM  ZORUNLULUĞU

5411 sayılı bankacılık kanunu uyarınca BDDK tarafından çıkarılmış olan “Bankaların Kredi İşlemlerine İlişkin Yönetmelik”te 2019 yılı içerisinde iki ayrı tarihte önemli değişiklikler yapılmıştır. Bu değişikliklerden en önemlisi 100 milyon liranın üzerindeki kredi risklerine ilişkin olarak istenilecek Mali Durum Bilgileri ve ekindeki mali tablolar ile ilgili olarak Bağımsız Denetim Raporu istenilmesidir.
İş bu yazımızda konu hakkında bilgi verilmeye çalışılacaktır.
I- BANKACILIK KANUNU 52. MADDESİ HÜKMÜ:
5411 Sayılı Bankacılık Kanunu’nun kredilerin izlenmesi başlıklı  52. Maddesi uyarınca; Bankalar, kredileri nedeniyle maruz kalınacak riskleri ölçmek, karşı tarafın malî gücünü düzenli olarak analiz etmek ve izlemek, gerekli bilgi ve belgeleri temin etmek ve bunlara ilişkin esasları belirlemek zorundadır. Kredi müşterileri bu çerçevede konsolide ve konsolide olmayan bazda istenilen bilgi ve belgeleri bankalara vermekle yükümlüdür.
5411 Sayılı Bankacılık Kanunu’nun kredilerin izlenmesi başlıklı 52 nci maddesinin ikinci paragrafında ise; bankalarca açılan kredilerin, verilen kefalet ya da teminatların BDDK belirlenecek tutarı geçmesi hâlinde; firmalardan hesap durumu belgesi almaları i ile eki bilanço ve kâr ve zarar cetvellerinin genel kabul görmüş muhasebe ilkelerine uygunluğunun Kurumca belirlenecek esaslar dahilinde 1.6.1989 tarihli ve 3568 sayılı Kanuna göre ruhsat almış, denetim yetkisine sahip meslek mensupları tarafından onaylanması şarttır.
Hükmü bulunmaktadır.
II- BANKALARIN KREDİ İŞLEMLERİNE İLİŞKİN YÖNETMELİK
5412 sayılı kanunun 52. maddenin son paragrafında bu maddenin uygulanmasıyla ilgili usûl ve esaslar BDDK tarafından belirlenir hükmünden hareketle; BDDK tarafından  “Bankaların Kredi İşlemlerine İlişkin Yönetmelik çıkarılmıştır.
Anılan yönetmelik 01.11.2006 tarih ve 26333 sayılı Resmî Gazetede yayınlanarak yürürlüğe girmiştir.
Bankaların müşterilerinden alacakları hesap durumu belgesine ilişkin usul ve esaslar “Bankaların Kredi İşlemlerine İlişkin Yönetmelik”’in üçüncü bölümündeki 8 ila 11 inci maddelerinde düzenlenmiştir.
Yönetmeliğin göre; “Bankaların Kredi İşlemlerine İlişkin Yönetmelik” (Yönetmelik)’in “Hesap durumu belgesi alınması” başlıklı 8/1. inci maddesi ile bankaların kullandıracakları  tutarı 2 milyon lirayı (değişiklikler öncesi 500 bin lira) geçen krediler ile maddede sayılan işlemler hariç, hesap durumu belgesi almaları zorunlu tutulmuş ve tüketici kredileri hariç olmak üzere, kredi ilişkisinin devam ettiği süre boyunca her yıl hesap dönemini izleyen 6 ay içinde HESAP DURUMU BELGESİ ALINMASI ZORUNLULUĞU hükme bağlanmıştır.
Hesap Durum Belgesinin içerik ve formatı ise anılan yönetmelik ekinde BDDK tarafından tespit edilmişti.
Yönetmeliğin hesap durumu belgesine ilişkin bölümdeki hükümleri yürürlüğe girdiği 2006 yılından bu yana çok az değişiklik geçirmiştir. Bu süre içerisinde ticari hayatın içinde olan gerçek ve tüzel kişilerin hazırlamakla yükümlü olduğu finansal tablolar ve bunların denetimine ilişkin muhtelif yeni düzenlemeler devreye girmiştir.
Bu bağlamda bankaların kredi müşterilerinden alacağı hesap durumu belgesi olarak kabul edilecek belgelere yönelik değişikliğe gidilmiştir.
Keza yönetmelğin 10 ve 11 Maddeleri ile kanunun 52. Maddesi uyarınca  2 milyon liranın üzerindeki kredi taleplerinde Hesap Durum belgesi istenileceği hüküm altına alınmış olup, Hesap Durum belgeleri 3568 sayılı kanuna tabi meslek mensupları olan SMMM veya YMM’lerce denetlenmesi gerekeceği hüküm altına alınmıştı.
Bununla birlikte anılana yönetmelikte 2019 yılı içerisinde iki ayrı tarihte değişiklikler yapılmıştır.
Bu değişiklikler;
1-  19.02.2019 tarih ve 30691 sayılı Resmi Gazete’de
2- 16.08.2019 tarih ve  30860 sayılı Resmi gazetede
Yayınlanmıştır.
Bankaların Kredi İşlemlerine İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına İlişkin Yönetmelik’ler ile hesap durumu belgesi istenilmesi ve hesap durum belgesi ekindeki finansal tabloların denetimleri ile 100 milyon TL üzeri kredi riski olan firmaların denetimlerine  ilişkin olarak  önemli değişikliklere gidilmiştir.
2019 yılında yapılan ilk değişlik ile yönetmeliğe 11/A ve 11/B maddeleri eklenmiştir.
16.08.2019 tarihinde yapılan ikinci değişiklikle 19.02.2019 tarihli değişiklik ile ilave madde olarak gelen “Bankalarca Alınması Zorunlu Belgeler “ başlıklı 11/A maddesinde önemli değişiklikler yapılmıştır.
2019 yılında yapılan iki değişiklik sonucu; yapılan son düzenlemelere göre bankaların kredi işlemleri sırasında veya kullandırılmış bazı şartları taşıyan kredilere yönelik belirli aralıklarla kredi kullanan müşterilerden almak zorunda oldukları “hesap durumu belgesi ” uygulamasında önemli değişiklikler yapılmıştır.
Bağımsız denetime tabi olan şirketler başta olmak üzere, bağımsız denetim kapsamı dışında kalan mükelleflerden belirli şartları taşıyanların (100 Milyon TL üzeri kredi riski bulunan ) kredi taleplerinde ibraz edecekleri hesap durumu belgelerinin ve ekindeki finansal tabloların “Bağımsız Denetime” tabi tutulması zorunluğu getirilmiştir.
Diğer bir ifadeyle; bankalardan kredi talebinde bulunan müşteriler önceden 213 sayılı VUK’nu kapsamında düzenledikleri finansal tablolarını SMMM lere veya YMM’lere tasdik ettirmek suretiyle bankalara verebilirken, düzenlemenin yapıldığı 19.02.2019 tarihinden itibaren, belirtilen şartlar dahilinde (100 Milyon TL üzeri kredi riski bulunan ) olanlardan bankaya verilecek finansal tabloların sadece “Bağımsız Denetim” kapsamında tasdik edilenler kabul edilecek olup, bunun dışında verdikleri hesap durum belgeleri banka tarafından kabul edilmeyecektir.
III- YÖNETEMELİĞİN 11/A VE 11/ B MADDELERİNİN EN SON HALLERİ
Yönetmeliğe 2019 yılında ilave edilen 11/a ve 11/B maddeleri aynen aşağıdaki gibidir.
Bankalarca alınması zorunlu olan ilave belgeler
MADDE 11/A – (Ek:RG-19/2/2019-30691) (Değişik:RG-16/8/2019-30860)
(1) Bankacılık sektöründeki toplam riski talep edilen kredi dahil, Türkiye Bankalar Birliği Risk Merkezi nezdindeki en güncel bilgilere göre 100 milyon TL ve üzerinde olan bankalar ve finansal kuruluşlar dışındaki kredi müşterilerinden, kredi tahsis aşamasında;
a) Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından yayımlanan muhasebe ve finansal raporlama standartları çerçevesinde konsolide finansal tablo hazırlama yükümlülüğü bulunanlardan konsolide, konsolide finansal tablo hazırlama yükümlülüğü bulunmayanlardan konsolide olmayan, aynı standartlara uygun olarak hazırlanıp Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından yetkilendirilmiş bağımsız denetim kuruluşlarınca denetlenmiş en güncel finansal tablolarının,
b) Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından yayımlanan muhasebe ve finansal raporlama standartlarında tanımlandığı şekilde başka bir işletmenin bağlı ortaklığı olanlardan, söz konusu standartlardaki tanımlamalara uyan ana ortaklıklarının Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından yetkilendirilmiş bağımsız denetim kuruluşlarınca denetlenmiş en güncel konsolide finansal tablolarının,
c) Başka işletmelerin tek başına kontrolünde olmayan ancak müşterek kontrol edilen bir işletme olanlardan, müşterek kontrol eden işletmelerin her birinin Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından yayımlanan muhasebe ve finansal raporlama standartları çerçevesinde hazırlanmış ve Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından yetkilendirilmiş bağımsız denetim kuruluşlarınca denetlenmiş en güncel haliyle varsa konsolide, yoksa konsolide olmayan finansal tablolarının,
ç) (a) ila (c) bentlerinde belirtilen finansal tablolarda yer verilen bilgilerden hareketle hazırlanacak ve bağımsız denetim kuruluşunun güvence raporunu içeren Ek-4’te verilen analiz tablosunun,
d) Anonim ortaklık olanlardan, Sermaye Piyasası Kurulu tarafından 3/1/2014 tarihli ve 28871 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan, Kurumsal Yönetim Tebliği (II-17.1)’nde yer alan kurumsal yönetim ilkelerine uyum raporunun,
Bankalarca alınması zorunludur. Kurumsal Yönetim Tebliğine tabi olmayan anonim ortaklıklar açısından (d) bendi uyarınca hazırlanacak rapor, kurumsal yönetim ilkelerinden; yönetim kurulunun işlevi, faaliyet esasları ve yönetim kurulu üyelerine ve üst düzey yöneticilere sağlanacak mali haklara ilişkin ilkeler bakımından Kurumsal Yönetim Tebliğinde yer alan hükümler kıyasen dikkate alınmak suretiyle ve anılan Tebliğe uygun şekilde hazırlanır.
Bu madde hükümleri uyarınca bankalarca alınması zorunlu tutulan finansal tablolar, yurt dışında yerleşik kredi müşterileri bakımından, tabi oldukları yabancı mevzuat uyarınca düzenleyecekleri uluslararası standartlara uygun dipnotlarını da içeren bilanço ile kâr ve zarar cetvelleri ile bunlara ek finansal tabloları ifade eder. Yurt dışında yerleşik kredi müşterileri açısından birinci fıkranın (d) bendi uygulanmaz.
(2) Birinci fıkrada sayılan finansal tabloların, Ek-4’te verilen analiz tablosunun ve kurumsal yönetim ilkeleri uyum raporunun, kredi ilişkisinin devam ettiği sürece her yıl hesap dönemini izleyen altı ay içinde alınmasına devam olunur.
Sektörel ve mali analiz raporları
MADDE 11/B – (Ek:RG-19/2/2019-30691)
(1) 23/2/2016 tarihli ve 29633 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sistemik Önemli Bankalar Hakkında Yönetmelik uyarınca belirlenen sistemik önemli bankalar,
a) Maruz kaldıkları kredi riskinin en yoğun olduğu sektörlerden, bireysel krediler hariç ilk 5 sektörü belirlemek suretiyle yıllık bazda hazırlayacakları analiz raporlarını,
b) Kanunun 49 uncu maddesinde belirtilen risk grubu tanımına göre yıl sonları itibarıyla en büyük 50 risk grubu için yıllık bazda hazırlayacakları konsolide mali tahlil ve istihbarat raporlarını
Denetime hazır halde bünyelerinde saklamak zorundadır.
IV- DEĞİŞİKLİKLERİN ÖZETİ
Bu değişiklikleri aşağıdaki şekilde özetlemek mümkündür.
1-Bu ikinci değişiklik ile daha önce 500 milyon lira olarak değiştirilen Bağımsız Denetim Zorunluluğu ile ilgili sınır 100 milyon liraya düşürülmüştür.
2-Keza aşağıda detaylı olarak açıklandığı üzere 11/A maddesinin son halinde 100 milyon liranın üzerinde kredi riski bulunan firmaların kredi taleplerinde ilave olarak; Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından yetkilendirilmiş bağımsız denetim kuruluşlarınca denetlenmiş en güncel konsolide finansal tablolarının ilave belge olarak istenileceğine dair düzenlemeler yapılmıştır.
3- Yapılan değişiklik ile konselide finansal tablo hazırlama zorunluluğu bulunan firmaların yanında bağlı ortaklık halinde bulunan firmalar ve son olarak bu şekilde olmamakla birlikte aynı kişilerin kontrolünde bulunan grup firmalarının finansal tablolarının  Bağımsız Denetim Kuruluşlarınca denetlenmiş ve onaylanmış halinin kredi talebinde ilave belge olarak aranacağı,
4- Şekli ve İçeriği yönetmeliğin ekinde EK-4 olarak belirlenmiş bulunan Finansal Analiz Tablosunun düzenleneceği,
5-Anonim ortaklık olanlardan, Sermaye Piyasası Kurulu tarafından 3/1/2014 tarihli ve 28871 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan, Kurumsal Yönetim Tebliği (II-17.1)’nde yer alan kurumsal yönetim ilkelerine uyum raporunun ilave belge olarak aranacağı
6- Birinci fıkrada sayılan finansal tabloların, Ek-4’te verilen analiz tablosunun ve kurumsal yönetim ilkeleri uyum raporunun, kredi ilişkisinin devam ettiği sürece her yıl hesap dönemini izleyen altı ay içinde alınmasına devam edileceği
Şeklinde düzenlemeler yapılmıştır.
7- Yönetmeliğin 11/B maddesi ile bankalara yönelik ilave  bir yükümlülük  getirilmiştir.
Buna göre; 23/2/2016 tarihli ve 29633 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sistemik Önemli Bankalar Hakkında Yönetmelik uyarınca belirlenen sistemik önemli bankalar  bu madde hükmündeki belgeleri yıl sonlarında hazırlamak ve BDDK nın denetimine hazır olarak bulundurmak zorundadırlar.
V- DEĞERLENDİRME
Yapılan düzenlemeler ile 100 milyon liranın üzerindeki kredi taleplerinde talep eden firmaların finansal tabloların Bağımsız Denetim Kuruluşlarınca Denetlenmesi yerinde bir uygulamadır.
Bir sonraki yazımızda; istenilen denetim şekli, içeriği ve istenilen diğer ilave belgeler konusunda detay bilgi verilmeye çalışılacaktır.
5411 sayılı bankacılık kanunu uyarınca BDDK tarafından çıkarılmış olan “Bankaların Kredi İşlemlerine İlişkin Yönetmelik”te 2019 yılı içerisinde iki ayrı tarihte önemli değişiklikler yapılmıştır. Bu değişikliklerden en önemlisi 100 milyon liranın üzerindeki kredi risklerine ilişkin olarak istenilecek Mali Durum Bilgileri ve ekindeki mali tablolar ile ilgili olarak Bağımsız Denetim Raporu istenilmesidir.
İş bu yazımızda konu hakkında bilgi verilmeye çalışılacaktır.
I- BANKACILIK KANUNU 52. MADDESİ HÜKMÜ:
5411 Sayılı Bankacılık Kanunu’nun kredilerin izlenmesi başlıklı  52. Maddesi uyarınca; Bankalar, kredileri nedeniyle maruz kalınacak riskleri ölçmek, karşı tarafın malî gücünü düzenli olarak analiz etmek ve izlemek, gerekli bilgi ve belgeleri temin etmek ve bunlara ilişkin esasları belirlemek zorundadır. Kredi müşterileri bu çerçevede konsolide ve konsolide olmayan bazda istenilen bilgi ve belgeleri bankalara vermekle yükümlüdür.
5411 Sayılı Bankacılık Kanunu’nun kredilerin izlenmesi başlıklı 52 nci maddesinin ikinci paragrafında ise; bankalarca açılan kredilerin, verilen kefalet ya da teminatların BDDK belirlenecek tutarı geçmesi hâlinde; firmalardan hesap durumu belgesi almaları i ile eki bilanço ve kâr ve zarar cetvellerinin genel kabul görmüş muhasebe ilkelerine uygunluğunun Kurumca belirlenecek esaslar dahilinde 1.6.1989 tarihli ve 3568 sayılı Kanuna göre ruhsat almış, denetim yetkisine sahip meslek mensupları tarafından onaylanması şarttır.
Hükmü bulunmaktadır.
II- BANKALARIN KREDİ İŞLEMLERİNE İLİŞKİN YÖNETMELİK
5412 sayılı kanunun 52. maddenin son paragrafında bu maddenin uygulanmasıyla ilgili usûl ve esaslar BDDK tarafından belirlenir hükmünden hareketle; BDDK tarafından  “Bankaların Kredi İşlemlerine İlişkin Yönetmelik çıkarılmıştır.
Anılan yönetmelik 01.11.2006 tarih ve 26333 sayılı Resmî Gazetede yayınlanarak yürürlüğe girmiştir.
Bankaların müşterilerinden alacakları hesap durumu belgesine ilişkin usul ve esaslar “Bankaların Kredi İşlemlerine İlişkin Yönetmelik”’in üçüncü bölümündeki 8 ila 11 inci maddelerinde düzenlenmiştir.
Yönetmeliğin göre; “Bankaların Kredi İşlemlerine İlişkin Yönetmelik” (Yönetmelik)’in “Hesap durumu belgesi alınması” başlıklı 8/1. inci maddesi ile bankaların kullandıracakları  tutarı 2 milyon lirayı (değişiklikler öncesi 500 bin lira) geçen krediler ile maddede sayılan işlemler hariç, hesap durumu belgesi almaları zorunlu tutulmuş ve tüketici kredileri hariç olmak üzere, kredi ilişkisinin devam ettiği süre boyunca her yıl hesap dönemini izleyen 6 ay içinde HESAP DURUMU BELGESİ ALINMASI ZORUNLULUĞU hükme bağlanmıştır.
Hesap Durum Belgesinin içerik ve formatı ise anılan yönetmelik ekinde BDDK tarafından tespit edilmişti.
Yönetmeliğin hesap durumu belgesine ilişkin bölümdeki hükümleri yürürlüğe girdiği 2006 yılından bu yana çok az değişiklik geçirmiştir. Bu süre içerisinde ticari hayatın içinde olan gerçek ve tüzel kişilerin hazırlamakla yükümlü olduğu finansal tablolar ve bunların denetimine ilişkin muhtelif yeni düzenlemeler devreye girmiştir.
Bu bağlamda bankaların kredi müşterilerinden alacağı hesap durumu belgesi olarak kabul edilecek belgelere yönelik değişikliğe gidilmiştir.
Keza yönetmelğin 10 ve 11 Maddeleri ile kanunun 52. Maddesi uyarınca  2 milyon liranın üzerindeki kredi taleplerinde Hesap Durum belgesi istenileceği hüküm altına alınmış olup, Hesap Durum belgeleri 3568 sayılı kanuna tabi meslek mensupları olan SMMM veya YMM’lerce denetlenmesi gerekeceği hüküm altına alınmıştı.
Bununla birlikte anılana yönetmelikte 2019 yılı içerisinde iki ayrı tarihte değişiklikler yapılmıştır.
Bu değişiklikler;
1-  19.02.2019 tarih ve 30691 sayılı Resmi Gazete’de
2- 16.08.2019 tarih ve  30860 sayılı Resmi gazetede
Yayınlanmıştır.
Bankaların Kredi İşlemlerine İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına İlişkin Yönetmelik’ler ile hesap durumu belgesi istenilmesi ve hesap durum belgesi ekindeki finansal tabloların denetimleri ile 100 milyon TL üzeri kredi riski olan firmaların denetimlerine  ilişkin olarak  önemli değişikliklere gidilmiştir.
2019 yılında yapılan ilk değişlik ile yönetmeliğe 11/A ve 11/B maddeleri eklenmiştir.
16.08.2019 tarihinde yapılan ikinci değişiklikle 19.02.2019 tarihli değişiklik ile ilave madde olarak gelen “Bankalarca Alınması Zorunlu Belgeler “ başlıklı 11/A maddesinde önemli değişiklikler yapılmıştır.
2019 yılında yapılan iki değişiklik sonucu; yapılan son düzenlemelere göre bankaların kredi işlemleri sırasında veya kullandırılmış bazı şartları taşıyan kredilere yönelik belirli aralıklarla kredi kullanan müşterilerden almak zorunda oldukları “hesap durumu belgesi ” uygulamasında önemli değişiklikler yapılmıştır.
Bağımsız denetime tabi olan şirketler başta olmak üzere, bağımsız denetim kapsamı dışında kalan mükelleflerden belirli şartları taşıyanların (100 Milyon TL üzeri kredi riski bulunan ) kredi taleplerinde ibraz edecekleri hesap durumu belgelerinin ve ekindeki finansal tabloların “Bağımsız Denetime” tabi tutulması zorunluğu getirilmiştir.
Diğer bir ifadeyle; bankalardan kredi talebinde bulunan müşteriler önceden 213 sayılı VUK’nu kapsamında düzenledikleri finansal tablolarını SMMM lere veya YMM’lere tasdik ettirmek suretiyle bankalara verebilirken, düzenlemenin yapıldığı 19.02.2019 tarihinden itibaren, belirtilen şartlar dahilinde (100 Milyon TL üzeri kredi riski bulunan ) olanlardan bankaya verilecek finansal tabloların sadece “Bağımsız Denetim” kapsamında tasdik edilenler kabul edilecek olup, bunun dışında verdikleri hesap durum belgeleri banka tarafından kabul edilmeyecektir.
III- YÖNETEMELİĞİN 11/A VE 11/ B MADDELERİNİN EN SON HALLERİ
Yönetmeliğe 2019 yılında ilave edilen 11/a ve 11/B maddeleri aynen aşağıdaki gibidir.
Bankalarca alınması zorunlu olan ilave belgeler
MADDE 11/A – (Ek:RG-19/2/2019-30691) (Değişik:RG-16/8/2019-30860)
(1) Bankacılık sektöründeki toplam riski talep edilen kredi dahil, Türkiye Bankalar Birliği Risk Merkezi nezdindeki en güncel bilgilere göre 100 milyon TL ve üzerinde olan bankalar ve finansal kuruluşlar dışındaki kredi müşterilerinden, kredi tahsis aşamasında;
a) Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından yayımlanan muhasebe ve finansal raporlama standartları çerçevesinde konsolide finansal tablo hazırlama yükümlülüğü bulunanlardan konsolide, konsolide finansal tablo hazırlama yükümlülüğü bulunmayanlardan konsolide olmayan, aynı standartlara uygun olarak hazırlanıp Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından yetkilendirilmiş bağımsız denetim kuruluşlarınca denetlenmiş en güncel finansal tablolarının,
b) Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından yayımlanan muhasebe ve finansal raporlama standartlarında tanımlandığı şekilde başka bir işletmenin bağlı ortaklığı olanlardan, söz konusu standartlardaki tanımlamalara uyan ana ortaklıklarının Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından yetkilendirilmiş bağımsız denetim kuruluşlarınca denetlenmiş en güncel konsolide finansal tablolarının,
c) Başka işletmelerin tek başına kontrolünde olmayan ancak müşterek kontrol edilen bir işletme olanlardan, müşterek kontrol eden işletmelerin her birinin Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından yayımlanan muhasebe ve finansal raporlama standartları çerçevesinde hazırlanmış ve Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından yetkilendirilmiş bağımsız denetim kuruluşlarınca denetlenmiş en güncel haliyle varsa konsolide, yoksa konsolide olmayan finansal tablolarının,
ç) (a) ila (c) bentlerinde belirtilen finansal tablolarda yer verilen bilgilerden hareketle hazırlanacak ve bağımsız denetim kuruluşunun güvence raporunu içeren Ek-4’te verilen analiz tablosunun,
d) Anonim ortaklık olanlardan, Sermaye Piyasası Kurulu tarafından 3/1/2014 tarihli ve 28871 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan, Kurumsal Yönetim Tebliği (II-17.1)’nde yer alan kurumsal yönetim ilkelerine uyum raporunun,
Bankalarca alınması zorunludur. Kurumsal Yönetim Tebliğine tabi olmayan anonim ortaklıklar açısından (d) bendi uyarınca hazırlanacak rapor, kurumsal yönetim ilkelerinden; yönetim kurulunun işlevi, faaliyet esasları ve yönetim kurulu üyelerine ve üst düzey yöneticilere sağlanacak mali haklara ilişkin ilkeler bakımından Kurumsal Yönetim Tebliğinde yer alan hükümler kıyasen dikkate alınmak suretiyle ve anılan Tebliğe uygun şekilde hazırlanır.
Bu madde hükümleri uyarınca bankalarca alınması zorunlu tutulan finansal tablolar, yurt dışında yerleşik kredi müşterileri bakımından, tabi oldukları yabancı mevzuat uyarınca düzenleyecekleri uluslararası standartlara uygun dipnotlarını da içeren bilanço ile kâr ve zarar cetvelleri ile bunlara ek finansal tabloları ifade eder. Yurt dışında yerleşik kredi müşterileri açısından birinci fıkranın (d) bendi uygulanmaz.
(2) Birinci fıkrada sayılan finansal tabloların, Ek-4’te verilen analiz tablosunun ve kurumsal yönetim ilkeleri uyum raporunun, kredi ilişkisinin devam ettiği sürece her yıl hesap dönemini izleyen altı ay içinde alınmasına devam olunur.
Sektörel ve mali analiz raporları
MADDE 11/B – (Ek:RG-19/2/2019-30691)
(1) 23/2/2016 tarihli ve 29633 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sistemik Önemli Bankalar Hakkında Yönetmelik uyarınca belirlenen sistemik önemli bankalar,
a) Maruz kaldıkları kredi riskinin en yoğun olduğu sektörlerden, bireysel krediler hariç ilk 5 sektörü belirlemek suretiyle yıllık bazda hazırlayacakları analiz raporlarını,
b) Kanunun 49 uncu maddesinde belirtilen risk grubu tanımına göre yıl sonları itibarıyla en büyük 50 risk grubu için yıllık bazda hazırlayacakları konsolide mali tahlil ve istihbarat raporlarını
Denetime hazır halde bünyelerinde saklamak zorundadır.
IV- DEĞİŞİKLİKLERİN ÖZETİ
Bu değişiklikleri aşağıdaki şekilde özetlemek mümkündür.
1-Bu ikinci değişiklik ile daha önce 500 milyon lira olarak değiştirilen Bağımsız Denetim Zorunluluğu ile ilgili sınır 100 milyon liraya düşürülmüştür.
2-Keza aşağıda detaylı olarak açıklandığı üzere 11/A maddesinin son halinde 100 milyon liranın üzerinde kredi riski bulunan firmaların kredi taleplerinde ilave olarak; Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından yetkilendirilmiş bağımsız denetim kuruluşlarınca denetlenmiş en güncel konsolide finansal tablolarının ilave belge olarak istenileceğine dair düzenlemeler yapılmıştır.
3- Yapılan değişiklik ile konselide finansal tablo hazırlama zorunluluğu bulunan firmaların yanında bağlı ortaklık halinde bulunan firmalar ve son olarak bu şekilde olmamakla birlikte aynı kişilerin kontrolünde bulunan grup firmalarının finansal tablolarının  Bağımsız Denetim Kuruluşlarınca denetlenmiş ve onaylanmış halinin kredi talebinde ilave belge olarak aranacağı,
4- Şekli ve İçeriği yönetmeliğin ekinde EK-4 olarak belirlenmiş bulunan Finansal Analiz Tablosunun düzenleneceği,
5-Anonim ortaklık olanlardan, Sermaye Piyasası Kurulu tarafından 3/1/2014 tarihli ve 28871 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan, Kurumsal Yönetim Tebliği (II-17.1)’nde yer alan kurumsal yönetim ilkelerine uyum raporunun ilave belge olarak aranacağı
6- Birinci fıkrada sayılan finansal tabloların, Ek-4’te verilen analiz tablosunun ve kurumsal yönetim ilkeleri uyum raporunun, kredi ilişkisinin devam ettiği sürece her yıl hesap dönemini izleyen altı ay içinde alınmasına devam edileceği
Şeklinde düzenlemeler yapılmıştır.
7- Yönetmeliğin 11/B maddesi ile bankalara yönelik ilave  bir yükümlülük  getirilmiştir.
Buna göre; 23/2/2016 tarihli ve 29633 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sistemik Önemli Bankalar Hakkında Yönetmelik uyarınca belirlenen sistemik önemli bankalar  bu madde hükmündeki belgeleri yıl sonlarında hazırlamak ve BDDK nın denetimine hazır olarak bulundurmak zorundadırlar.
V- DEĞERLENDİRME
Yapılan düzenlemeler ile 100 milyon liranın üzerindeki kredi taleplerinde talep eden firmaların finansal tabloların Bağımsız Denetim Kuruluşlarınca Denetlenmesi yerinde bir uygulamadır.
Bir sonraki yazımızda; istenilen denetim şekli, içeriği ve istenilen diğer ilave belgeler konusunda detay bilgi verilmeye çalışılacaktır.
Saygılarımla;
Abdullah ÇAVUŞ/E. Vergi Müfettişi
Paylaş
Önceki İçerikElektronik Defter ve E-Belge Uygulamaları
Sonraki İçerik7190 GÜMRÜK KANUNUNDA BAZI DEĞİŞİKLİK YAPILMIŞTIR
ÖZ GEÇMİŞ- ÖZ GELECEK ABDULLAH ÇAVUŞ abdullahcavus4040@gmail.com 0536 783 11 11 ÖZ GEÇMİŞ- ÖZ GELECEK ÖZGEÇMİŞİME DAİR BİLGİLERİM: I–EĞİTİMİM: 1-1966 Kaman-Kırşehir Doğumluyum. Uludağ Üniversitesi İİBF Kamuyönetimi Bölümünden 1987 yılında mezun oldum. 2- 1999-2000 yıllarında Milli Güvenlik Akademisi’nden başarıyla mezun oldum. 3- Daha sonra Yıldırım Beyazıt Üniversitesinde Uluslararası Finansal Raporlama ve Denetim isimli yüksek lisan eğitimimi 2013-2014 yıllarında 4 üzerinden 3.93 not ortalamasıyla 1.cilikle tamamladım. II- MEMURİYET HAYATIM: 1- Memuriyet hayatıma 4 Ocak 1990 yılında “Vergi Müfettişi” olarak başladım. 2– Daha sonra 1996 yılında kurulan MASAK’ın denetim elemanları arasından açtığı sınavı kazanarak “Mali Suçları Araştırma Uzmanı” olarak göreve başladım. Bu görevim 28 Şubatçılar tarafından görevden alınana kadar sürdü. 3-1999 yılında Devlet Bakanı Ramazan Mirzaoğlu’nun Danışmanlığı görevine başladım. 4- 2000 -2002 yılları arasında da Denizcilikten Müsteşarlığı Müşaviri olarak Bakan Danışmanlığına devam ettim. 5- 2008 yılında TRT’nin yeniden yapılanma sürecinde bu yapılandırmada görev almak üzere naklen TRT’ye atandım. Burada Hasılat Dairesi Başkanlığı ile Muhasebe Dairesi Başkanlıkların birleştirilmesi sürecinde sırasıyla Uzman, Araştırmacı, Hasılat Müdürü, Başkan Yardımcısı görevlerinde bulundum. 6-Kurulmasını Sağladığım Teftiş ve Denetim Birimleri: Danışmanlık yaptığım Devlet Bakanlığına bağlı kuruluşlarda daha önce mevcut olmayan teftiş ve denetim birimleri oluşturulması faaliyetini bizzat gerçekleştirdim. Bu çerçevede; a-Denizcilik Müsteşarlığı Teftiş Kurulunun kurulması b-TSE’de Teftiş Kurulunun Kurulması c3- TRT ‘de ise Mali Denetçilik Biriminin kurulması faaliyetlerini bizzat yürüttüm. TRT’ye Mali Denetçilik birimine Maliye Bakanlığı Vergi Denetmenleri 8Vergi Müfettişleri) arasından 19 kişinin naklen geçmesi ve eğitimlerini bizzat yürüttüm. Çalışmalarım sonucu TRT gelirlerinde çok önemli miktarda artışlar oluştu. III-ÖDÜLLERİM: 1-TRT’ deki başarılı çalışmalarım sonucu; – İki ayrı defa TAKDİRNAME – İki ayrı defa MAAŞ ÖDÜLÜ ile taltif edildim. 2-Öte yandan Devlet Bakanlığındaki çalışmalarımdan dolayı da Sayın Bakanımız tarafından TAKDİRNAME ile ödüllendirildim. 3-Memuriyet Sicil Ortalamasının 90 ve üzeri olmasından dolayı 1 KADEME İLERLEMESİ ile ödüllendirildim. IV- KARİYERİME İLİŞKİN SINAV VE EĞİTİMLERLE ALINAN SERTİFİKA VE BELGELERİM 1- SMMM RUHSATI: Vergi Müfettişliği görevimle eş zamanlı olarak 3568 sayılı kanun hükümleri gereği özel yarışma sınavı ve 3 yıl yardımcılık süreci sonucu yeterlilik sınavı ile elde edilebilen “Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik” Ruhsatını (SMMM) aldım. 2- BAĞIMSIZ DENETÇİ: 660 sayılı kanun gereği kurulan Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumunun yetki verdiği üniversitelerden aldığım eğitimler sonucu girdiğim sınavda başarılı olarak “BAĞIMSIZ DENETÇİ” belgesini aldım. 3- UZLAŞTIRMACI: Adalet Bakanlığı Alternatif çözümler Dairesi Başkanlığının yetki verdiği üniversitelerden aldığım eğitimler sonucu Bakanlık tarafından açılan sınavda da başarılı olarak Ceza Kanunlarında Takibi Şikayete Bağlı Suç Türleri ile ilgili davalarda görev yapmak üzere “UZLAŞTIRMACILIK” BELGESİ aldım. 4-BİLİRKİŞİ BELGESİ: Adalet Bakanlığı Bilirkişilik dairesi Başkanlığının yetki verdiği üniversitelerden aldığım eğitimler sonucu “BİLİRKİŞİ BELGESİNİ” aldım. V- WEB SİTELERİM: Yüksek lisans Bitirme Tezim “ŞİRKET YOLSUZLUKLARI DENETİMİ VE ADLİ MUHASEBE” isimli olup denetim ile başladığım memuriyet hayatımı DENETİM ALANINDAKİ bu yüksek lisans tezi ile taçlandırdım. Eğitim ve memuriyet Deneyimlerinden elde ettiğim bilgiyi kamuoyu ve araştırmacılarla paylaşmak amacıyla; 1-www.denetimakademisi.com ismiyle oluşturduğum sitede DENETİMİN MİLİ KÜTÜPHANESİ olma iddiası ve sloganıyla 2500 civarında akademik tez ve makaleyi toplayarak ilgililerin faydasına sundum. 2- www.denetimtv.com isimli web sitesini kurdum. 3- Memuriyet hayatım boyunca yaptığım görevlerden elde ettiğim bilgi ve birikimleri kendi adıma açtığım www.abdullahcavus.com.tr isimli BİLGİ VE DENEYİM PAYLAŞIM PORTALI üzerinden ilgililerin istifadesine sundum. Şahsi web sitemde; a- Bağımsız denetim b- İç Denetim c– Şirket Yolsuzlukları ve Denetimi d– Hile ve Suistimal Denetimi e- Yolsuzlukla Mücadele f- Kara Para Mevzuatı g- Vergi-Muhasebe h- Su-Çevre I- Etik i- TRT Gelirleri Kanunu j- Bilge Türkler k- Kayıtdışı Ekonomi Konularında sayısı 100 leri geçen kişisel makalelerimin yanı sıra bu konudaki arşivimde bulunan araştırma raporlarını ve akademik tezleri yayınlamaktayım. VI-SİVİL TOPLUMDAKİ GÖREVLERİM: Mesleki çalışmalarım ve deneyimlerimden hareketle sivil topluma katkı vermek amacıyla; 1-Bağımsız Denetçiler Derneğinin (BADED) Kuruluşunda görev yaptım ve an itibariyle Genel Başkanlığını yürütmekteyim. www.baded.org.tr 2-Toplumsal Uzlaşma ve Uzlaştırmacılar Derneğinin (UZLAŞI-DER) ise Kurucu Genel Başkanıyım. www.uzlasider.org II-ÖZ GELECEĞİM (GELECEKTEN BEKLENTİLERİM): Bu kısa ÖZGEMİŞ’ten sonra ÖZGELECEK planlamam konusunda ise; Mesleki Tecrübe ve birikimlerimden hareketle aşağıdaki kitapları yazmayı planladım. Soru içerikleri tespit edilmiş olup; TRT Gelirleri Kanunu ve Bağımsız Denetim alanındaki çalışmam 2019 yılında kitap haline gelecektir. 100 soruda TRT Gelirleri Kanunu 100 soruda Bağımsız Denetim 100 soruda Şirket Yolsuzlukları ve Denetimi 100 soruda Adli Muhasebe 100 soruda Kara Para Yukarıda zikredilen alanlardaki çalışmalarım ve birikimlerinden birçoğuna kişisel web sitemde yer vermekteyim. www.abdullahcavus.com.tr Çalışmalarımı daha geniş kitlelere ulaştırmak amacıyla DENETİM TV isimli bir web televizyonu kurmayı planlamış durumdayım. www.denetimTV.com isimli web adresi an itibariyle yayında olup, alanında uzman bir televizyon olması için finans ve planlama çalışmalarımız devan etmektedir. Bağımsız Denetçiler Derneği ile Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi (ASBÜ) arasında Akademik Eğitim işbirliği protokolümüz bulunmaktadır. Bu çerçevesinde açtığımız DENETİM ve RİSK YÖNETİMİ isimli Yüksek Lisans ve Doktora Programlarına devam ederek çalışmalarıma akademik düzeyde yön vermek istemekteyim. Öz geleceğim ile ilgili son olarak beklenti ve planlamam ise Kamu Yönetimi alanında tecrübe ve birikimlerimi devletimin hizmetine kullanabilmek amacıyla karar alıp uygulamaya yön verebileceğim üst düzey bir görev beklentisidir.