HAYAT/ŞAHIS SİGORTA PRİMLERİNE İLİŞKİN ÖRNEK HESAPLAMA
Mükellef (A), sahibi olduğu daireyi konut olarak kiraya vermesi sonucunda 2025 yılında toplam 450.000 TL kira geliri elde etmiştir. Mükellef, Türkiye’de yerleşik ve merkezi Türkiye’de bulunan sigorta şirketi nezdinde, kendisine ait hayat sigortası için 60.000 TL ve eşine ait doğum sigortası için 90.000 TL ödeme yapmıştır.
Beyana tabi başka geliri bulunmayan mükellef, götürü gider yöntemini seçmiştir.
Binaların konut olarak kiraya verilmesinden bir takvim yılı içinde elde edilen hasılatın 2025 yılı için 47.000 TL’si gelir vergisinden istisna edilmiştir.
47.000 TL’nin üzerinde konut kira geliri elde edenlerden, beyanı gerekip gerekmediğine bakılmaksızın ayrı ayrı veya birlikte elde ettiği ücret, menkul sermaye iradı, gayrimenkul sermaye iradı ile diğer kazanç ve iratlarının gayri safi tutarları toplamı, Gelir Vergisi Kanununun 103 üncü maddesinde yazılı tarifenin üçüncü diliminde ücret gelirleri için yer alan tutarı (2025 yılı için 1.200.000 TL) aşanlar, 47.000 TL’lik istisnadan yararlanamazlar.
Mükellefin elde ettiği gelir toplamı (beyanı gerekip gerekmediğine bakılmaksızın ayrı ayrı veya birlikte elde ettiği ücret, menkul sermaye iradı, gayrimenkul sermaye iradı ile diğer kazanç ve iratlarının gayri safi tutarları toplamı) 2025 yılı için belirlenen 1.200.000 TL’lik tutarı aşmadığından, mükellef 47.000 TL’lik istisnadan yararlanabilecek olup 2025 yılı istisna sınırını aşan konut kira gelirinin beyan edilmesi gerekmektedir.
Mükellef (A)’nın yapmış olduğu sigorta harcamalarından hayat sigortasının %50’si ile doğum sigortasının %100’ünün toplamı [(60.000 X 0,50) 30.000 + 90.000)] 120.000 TL’dir. Ödenen sigorta primi ile ilgili olarak indirim konusu yapılabilecek tutar, 2025 yılı asgari ücretin yıllık brüt tutarı (312.066 TL) ve beyan edilen gelirin %15’ini aşmamalıdır.
Toplam harcamanın (120.000 TL) beyan edilen gelirin %15’inden (342.550 X %15 = 51.382,50 TL) fazla olması nedeniyle mükellef (A), yapılan sigorta harcamasının tamamını değil, beyan edilen gelirin %15’i olan 51.382,50 TL’yi indirim konusu yapabilecektir.
Mükellefin, yıllık gelir vergisi beyannamesi üzerinden indirebilecek sigorta harcaması aşağıdaki gibi hesaplanacaktır;
Gayrimenkul Sermaye İradı (Konut): 450.000 TL
Vergiden İstisna Edilen Tutar: 47.000 TL
Kalan: (450.000 – 47.000)=403.000 TL
Giderler (Götürü): (403.000 X %15)=60.450 TL
Safi İrat: (403.000 – 60.450)=342.550 TL
İndirimler (Sigorta Ödemesi): (342.550 X %15)=51.382,50 TL
Vergiye Tabi Gelir: (342.550 – 51.382,50)=291.167,50 TL
Hesaplanan Gelir Vergisi: 50.333,50 TL
Ödenecek Gelir Vergisi: 50.333,50 TL
Damga Vergisi: 1.189,50 TL
SMMM MERVE ÖZBEK
